VERMİKÜLTÜR ÜN HALK SAĞLIĞI AÇISINDAN ROLÜ

11/6/2010 tarih ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 6 ncı maddesi gereği ve Avrupa Birliği Komisyonunun 1069/2009/EC sayılı direktifine paralel olarak hazırlanan İnsan Tüketimi Amacıyla Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler Yönetmeliği 24.12.2011 tarih ve 28152 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Bu Yönetmeliğin amacı, halk ve hayvan sağlığına, gıda ve yem güvenilirliğine yönelik riskleri engellemek amacıyla insan tüketimine sunulmayan hayvansal yan ürünler ile bunların türev ürünlerine ilişkin sağlık kurallarının usulve esaslarını belirlemektir. Vermikompost üretimi de bu yönetmelik kapsamında değerlendirilmektedir.

Bu Yönetmelik çerçevesinde faaliyet gösteren işletmeci, Yönetmelik kapsamına giren hayvansal yan ürünlerini başlangıç noktası olarak en kısa sürede tanımlar. Faaliyetleri kapsamına giren hayvansal yan ürünlerle ilgili tüm aşamalarında bu Yönetmelik hükümlerine uygun olmalarını sağlar. Türev ürünler için üretim zincirinin son aşamasına geldiğine dair son nokta belirler ve ürün bu aşamadan sonra bu Yönetmelik hükümlerine tabi olmaz.

Bakanlık, belirtilen şartların işletmeciler tarafından yerine getirilmesini izler ve kontrol sisteminin oluşturulmasını ve devamlılığını sağlar.

Bu kapsamda kurulacak olan işletme Bakanlığımızca kayıtlı ve onaylı olmalıdır.

Hayvansal yan ürünler; taşıdığı risk durumuna göre;Kategori I, Kategori 2 ve Kategori 3 olmak üzere sınıflandırılmıştır.

Bu kategorilerdeki ürünlerin kullanım veya imhasına yönelik bilgiler Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde belirtilmiştir. Kategori 2 materyaller biyogaz tesisleri, kompost tesisleri ve organik gübre ve toprak zenginleştirici üreten tesislerde hammadde olarak kullanılabilir. Ancak ürüne göre uygun işleme metodu kullanılması gerekmektedir.

Onay prosedürü kapsamında işletmeciler;

• İzlenebilirliğin sağlanması için hayvansal yan ürünlerin tedarik edildiği ve tedarik sağlandığı diğer işletmecilerin kaydedilmesi amacıyla bir sistem ve prosedür oluşturulmasını, hayvansal yan ürün ve türev ürünlerini sevk eden, taşıyan ve teslim alan işletmecilerin ise sevkiyat için bir kayıt tutma ve ticari belge ile sağlık sertifikalarını bulundurmasını, 

• İdareleri altındaki işletme ve tesislerde genel ekipmanların iyi şartlarda muhafaza edilmesini ve ölçüm cihazlarının düzenli olarak kalibre edilmesini, konteyner ve taşıma araçlarının temizlik ve dezenfeksiyonu için gerekli düzenlemelerin yapılmasını,

• Personelin hareketlerinin izlenmesi, temiz ve kirli alanlara giriş çıkışın kontrolü ve ayak banyosu vs. gibi genel hijyen kuralları uygulama talimatı oluşturulmasını,

  • Bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğun izlenebilmesi için kendi iç kontrol prosedürleri ile kritik kontrol noktalarına ilişkin prosedürleri yürürlüğe koymak, uygulamak ve sürekliliğini sağlamakla yükümlüdür. İnsan tüketimine sunulmayan hayvansal yan ürünlerden elde edilen kompostorganik gübre ve toprak zenginleştiriciler ile ilgili detaylı talimatlar İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğüne gönderilmiş olup, kayıt ve onay prosedürleri için İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü Hayvan Sağlığı Yetiştiriciliği ve Su Ürünleri Şube Müdürlüğüne müracaat edilmesi gerekmektedir.